ပုသိမ္တြင္ ကေလးစစ္သားတဦး တပ္ေျပးမႈျဖင့္ ေထာင္ ၁ ႏွစ္ ခ်မွတ္ခံရ

အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ အလုပ္သမား အဖဲြ႔ (ILO) က သက္ဆိုင္ရာႏွင့္ ညႇိႏိုင္း ကာကြယ္ ေပးထားသည့္ ဧရာဝတီတိုင္း ပုသိမ္ၿမိဳ႕မွ ကေလးစစ္သား တဦးကို တပ္မေတာ္ အာဏာပိုင္မ်ားက တပ္ေျပးမႈျဖင့္ ေထာင္ဒဏ္ ၁ ႏွစ္ ခ်မွတ္လိုက္ေၾကာင္း သိရသည္။
အေနာက္ေတာင္တိုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ (နတခ) လက္ေအာက္ခံ လွ်ပ္စစ္ႏွင့္ အင္ဂ်င္နီယာ တပ္ရင္း အမွတ္ (၉) က ထို ကေလး စစ္သားကို တပ္ေျပးမႈျဖင့္ ဖမ္းဆီး အေရးယူခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ပုသိမ္အေျခစိုက္ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔က ေျပာသည္။

အသက္မျပည့္မီ စစ္တပ္ထဲဝင္ခဲ့သည့္ အဆိုပါ ကေလးစစ္သား ေမာင္ရဲျမတ္ဦးမွာ ILO က Protection Letter (ကာကြယ္စာ) ထုတ္ေပးထားသူတဦး ျဖစ္ေသာ္လည္း ၎ကို စစ္တပ္ႏွင့္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ ပူးေပါင္း ဖမ္းဆီးၿပီးေနာက္ စစ္ခံု႐ုံးတြင္ ေထာင္ဒဏ္ ၁ ႏွစ္ခ်မွတ္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ ကာကြယ္ေရး ကြန္ရက္ (HRWDN) ေခါင္းေဆာင္ ကိုျမင့္ႏိုင္က ဧရာဝတီသို႔ ေျပာ သည္။
“ILO ႐ုံးက Protection Letter ထုတ္ေပး ထားတယ္။ အဲဒီစာကို စစ္တပ္၊ ရဲစခန္း၊ ရပ္ကြက္ ႐ုံးေတြ အကုန္လံုး ကမ္းၿပီးသား။ ဒါေပ မယ့္ ေကာင္ေလး အဖမ္းခံရၿပီး တပ္ေျပးမႈနဲ႔ ေထာင္ ၁ ႏွစ္ က်သြားတယ္”ဟု သူက ေျပာဆိုသည္။
ပုသိမ္ၿမိဳ႕နယ္ ေရႊေသာင္ယံၿမိဳ႕၌ ILO ၏ ကာကြယ္စာျဖင့္ အလုပ္လုပ္ေနသူ ေမာင္ရဲျမတ္ဦးကို ၿပီးခဲ့သည့္ ဒီဇင္ဘာ ဒုတိယပတ္ အတြင္းက စစ္တပ္ႏွင့္ နယ္ေျမခံ ရဲစခန္းတို႔ ပူးေပါင္း ဖမ္းဆီးခဲ့ၿပီး ယခုလ ၇ ရက္ေန႔တြင္ တပ္ေျပးမႈျဖင့္ ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ခဲ့ရာ လက္ရွိတြင္ ေမာင္ရဲျမတ္ဦးမွာ ပုသိမ္ေထာင္၌ အက်ဥ္းက်ခံေနရသည္။
ေမာင္ရဲျမတ္ဦးႏွင့္ တရပ္ကြက္တည္းသား ျဖစ္သည့္ ေဒသခံတဦးက “ေကာင္ေလးက အေဖေရာ၊ အေမေရာ ဆံုးသြားၿပီ။ ညီအစ္ကို ၂ ေယာက္တည္းပဲ ရွိတယ္။ ေနတာက ဦးေလးအိမ္မွာ ေနရတယ္။ ေနရတာ အဆင္မေျပေတာ့ တပ္ထဲကို ဝင္သြားတာ။ အခု သူ႔ညီေလးက ေထာင္ဝင္စာ သြားေတြ႔ ေနရတယ္”ဟု ဧရာဝတီသုိ႔ ေျပာသည္။
ေမာင္ရဲျမတ္ဦးအား ဖမ္းဆီးၿပီး တပ္ထဲ၌ အခ်ဳပ္ခ်ထားစဥ္ကလည္း HRWDN မွ ဦးထြန္းထြန္းဦးႏွင့္ ဦးထြန္းေရႊတို႔ တပ္ထဲသို႔ လုိက္သြားၿပီး တပ္မွအရာရွိမ်ားႏွင့္ ေတြ႔ဆံု ေဆြးေႏြးမႈ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္ဟု သိရသည္။
“ဒီကေလးက မႏွစ္ကလည္း တပ္ထဲက ထြက္ေျပးဖူးတယ္။ အဲဒီတုန္းကတည္းက စစ္ေျပး ေၾကညာထားတယ္တဲ့”ဟု ဦးထြန္းေရႊက ေျပာသည္။
ပုသိမ္ၿမိဳ႕ အမွတ္ ၁ ရပ္ကြက္ ငဝန္ကြ်န္းသာ ၁ လမ္းေန ေမာင္ရဲျမတ္ဦးမွာ ၁၉၉၂ ခုႏွစ္တြင္ ေမြးဖြားသူျဖစ္ၿပီး အသက္ ၁၇ ႏွစ္အရြယ္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္က တပ္မေတာ္သို႔ ဝင္ေရာက္ခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၂၇ ရက္စဲြျဖင့္ ILO ႐ုံးက ထုတ္ေပးထားသည့္ ကာကြယ္စာတြင္ “ေမာင္ရဲျမတ္ဦးမွာ အသက္ မျပည့္မီ တပ္မေတာ္သို႔ စုေဆာင္းခံရမႈကို တိုင္တန္းထားေၾကာင္း၊ ယင္းတိုင္ၾကားမႈကို ျမန္မာအစိုးရႏွင့္ ILO ဌာနတို႔မွ ၎အား စံုစမ္း စစ္ေဆးေနဆဲ ျဖစ္ေၾကာင္း”ေရးသားထားသည္။
တပ္မေတာ္သို႔ စုေဆာင္းခံရၿပီးမွ စစ္ေျပးမႈျဖင့္ စြပ္စဲြ ခံေနရမႈအေပၚ အေၾကာင္းျပဳ၍ စုံစမ္းစစ္ေဆးဆဲ ကာလအတြင္း ကာယကံရွင္ ေမာင္ရဲျမတ္ဦးကို ေသာ္လည္းေကာင္း၊ မိသားစုဝင္မ်ားကို ေသာ္လည္းေကာင္း ေႏွာင့္ယွက္ ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း၊ ဖမ္းဆီး ခ်ဳပ္ေႏွာင္ျခင္း၊ ဥပေဒေၾကာင္းအရ တရားစဲြဆိုျခင္း မျပဳလုပ္ရန္ ဥပေဒအရ ျပဌာန္းထားေၾကာင္း ILO ႐ုံး၏စာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
အထက္ေဖာ္ျပ သကဲ့သို႔ တနည္းနည္းျဖင့္ အေရးယူမႈ ျပဳလုပ္လာပါက က်ဴးလြန္သူအား ဥပေဒေၾကာင္းအရ အေရးယူသြားမည္ ျဖစ္ ေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားၿပီး ILO ႐ုံးမွ ဆက္သြယ္ ညိႇႏိႈင္းေရး အရာရွိ စတိဗ္ မာရွယ္က လက္မွတ္ ေရးထုိးထားသည္။
၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၂၇ ရက္မွ စတင္ကာ  ျမန္မာအစိုးရႏွင့္ ကုလသမဂၢ တို႔အၾကား ကေလးစစ္သား ပေပ်ာက္ေရး သေဘာတူညီခ်က္ကို လက္မွတ္ ေရးထိုးခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။
အသက္မျပည့္ဘဲ စစ္မႈထမ္းေနရသည့္ ကေလးစစ္သားမ်ားကို သိရွိ၍ ဆက္သြယ္လာပါက ျပန္ထုတ္ေပးမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း အစိုးရ ပိုင္ တီဗီ၊ ေရဒီယို၊သတင္းစာမ်ား၊ စစ္တပ္ပိုင္ ျမဝတီရုပ္သံႏွင့္ သတင္းစာတို႔တြင္ တပ္မေတာ္က ေၾကညာ ေျပာဆိုထားေသာ္လည္း လက္ေတြ႔တြင္ အေျပာႏွင့္အလုပ္ ကဲြလဲြေနေၾကာင္း HRWDN အဖဲြ႔က ေဝဖန္ေထာက္ျပသည္။
“အသက္မျပည့္ရင္ စစ္မႈမထမ္းေစရဘူးဆိုတာ အစိုးရနဲ႔ ILO နဲ႔လည္း သေဘာတူ လက္မွတ္ ထိုးၿပီးသား။ အဲဒါကို အမွန္တကယ္ အသက္မျပည့္ဘဲ တပ္ထဲေရာက္ထားတဲ့ ကေလးကို ျပန္ထုတ္ဖို႔အေရးကို ကေလးပါ ေထာင္က်တယ္ ဆိုေတာ့ ေျပာတာနဲ႔လုပ္တာ က တလဲြစီ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ပဲ ျမင္တယ္”ဟု ဦးထြန္းေရႊက ေျပာသည္။
ပုသိမ္အေျခစိုက္ HRWDN အဖဲြ႔သည္ ၄ ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း ကေလးစစ္သားေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္ကို တပ္မေတာ္ အတြင္းမွ ျပန္ ထုတ္ေပးႏိုင္ခဲ့ၿပီး လက္ရွိတြင္လည္း ကေလးစစ္သား ၈ ဦး ကို ILO ရံုးႏွင့္ခ်ိတ္ဆက္၍ ကာကြယ္စာ ရရွိေအာင္ ကူညီေပးထားေၾကာင္း သိရသည္။
အစိုးရ စစ္တပ္မ်ားအတြင္း စစ္မႈထမ္းေနရသည့္ ကေလးစစ္သား ၉၆ ဦးကို မိဘအုပ္ထိန္းသူမ်ားထံ ျပန္လည္ အပ္ႏွံသည့္ ပြဲတခုကိုလည္း  ယခုလ ၁၈ ရက္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ အမွတ္ ၁ စစ္ေၾကာေရးႏွင့္ တည္းခိုစခန္းတြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။
ယခုကဲ့သုိ႔ ျပန္လည္ အပ္ႏွံျခင္းမွာ ၅ ႀကိမ္ေျမာက္ရွိၿပီ ျဖစ္ၿပီး၊ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္မွ စတင္၍ ယခုခ်ိန္ထိ ကေလးစစ္သား စုစုေပါင္း ၂၇၂ ဦး ျပန္လည္ လႊတ္ေပးခ့ဲၿပီး ျဖစ္ေၾကာင္း ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ုံး(ၾကည္း) မွ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ကေလးစစ္သား အဓိက စုေဆာင္းခံရဆံုး ေနရာမ်ားမွာ ရန္ကုန္တိုင္း၊ ဧရာဝတီတိုင္း၊ မႏၱေလးတိုင္း၊ ပဲခူးတိုင္း ႏွင့္ မေကြးတိုင္းတို႔ျဖစ္ေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္း ၁၅၇ ၿမိဳ႕နယ္တြင္ လူ႔အခြင့္အေရး ကိစၥမ်ား ကိုင္တြယ္ ေဆာင္ရြက္ ေန သည့္ လူ႔အခြင့္အေရး ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ေရးႏွင့္ ျမွင့္တင္သူမ်ား ကြန္ရက္(HRDP)မွ သိရသည္။

Irrawaddy